Skip to main content

COVID-19 Şeker Hastaları için Ne Kadar Tehlikeli?

COVID-19 Şeker Hastaları için Ne Kadar Tehlikeli?

Tip 2 diyabet hastalığı olan insanların COVID-19 nedeniyle ölme oranları diğer insanlara göre iki kat daha fazladır. Tip 1 şeker hastalığı olanlar ise üç kat daha fazla risk altındadır. Bu rakamlar, İngiliz nüfusu üzerinde yapılan ve ülkede COVID-19 nedeniyle ölen kişilerin karakteristik özelliklerine dayanan bir araştırmadan gelmektedir.

 

Bunun gibi geniş kapsamlı çalışmalar hangi grupların COVID-19’dan daha fazla etkilendiğini anlamamıza yardımcı olur. Diyabet hastalarının neden daha çok etkilendiği konusunda ise henüz kesin bir bilgi yok. Nedenlerden biri, Tip 2 diyabet hastalığı olan insanların yaşlılık gibi risk faktörlerine de sahip olması olabilir. Yaş bu konuda, var olan iki tip diyabetten de daha büyük bir risk faktörüdür.

 

Rakamlar korkutucu görünse de, doktorlar hala diyabet hastalarının COVID-19 nedeniyle ölüm risklerinin çok düşük olduğunu söylüyor.

 

Bu söylenti nereden çıktı?

Diyabet hastalarının daha yüksek risk altında olduğu haberleri bir süredir yayımlanıyor. Son zamanlarda çıkan haber makaleleri, 19 Mayısta NHS England tarafından yayımlanan 2 araştırmaya odaklandı.

 

Bu İddia Neye Dayanıyor?

İlk çalışma, 1 Mart-11 Mayıs 2020 tarihleri arasında İngiltere’deki hastanelerde COVID-19 nedenli ölümleri temel alıyor. Bu dönemde COVID-19 nedeniyle ölen 23.804 kişinin üçte biri (%31,3) Tip 2 ve %1,5’u Tip 1 diyabet hastasıydı.

 

Araştırmacılar, İngiltere’de pratisyen hekime kayıtlı 61 milyon kişinin verilerini inceleyerek bu ölümlerin diyabet hastalığı olanlarda olmayanlara oranla ne kadar yaygın olduğunu tespit etmeye çalıştı.

 

Araştırmalar sonucunda, bu 72 günlük dönemde, Tip 2 diyabet hastası her 100.000 kişiden 261’inin COVID-19 nedeniyle hastanede öldüğü tespit edilmiştir. Bu rakam, Tip 1 diyabet hastaları için her 100.000 kişide 138 ölüm olarak görülmüş ve bu figürlerin; geri kalan nüfus için her 100.000 kişide 39 ölüm olan COVID-19 nedenli ölümler oranından daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.

 

Yaş, cinsiyet, etnik köken, ekonomik durum ve önceden var olan kalp-damar hastalıkları gibi risk faktörleri de göz önüne alındığında, Tip 1 diyabet hastalarının diğer insanlara oranla 3 kat daha fazla risk altında olduğu görülmüştür. Tip 2 diyabet hastalarında ise bu risk diğer insanlara göre 2 kat daha fazladır. Yine de yaş, COVID-19 nedenli ölümlerde diyabetten çok daha önemli bir risk faktörü olmuştur. 40 yaş altı ve 80 yaş üstü insanlardaki ölüm oranında 700 kat fark vardır.

 

Sonuç olarak, diyabet hastalarının COVID-19 nedeniyle ölme riski genelden daha yüksek olsa da, gençler için bu risk hala çok düşüktür.

 

İkinci çalışma, İngiltere’de bir pratisyen hekime kayıtlı 3.154.300 diyabet hastası yetişkini baz aldı. 1 Mayıs tarihine kadar, bu insanlardan 9.795’i (%0,3) hastanelerde COVID-19 nedeniyle vefat etti. Kan şekeri düzenli olarak kontrol altında olmayan (HbA1C testi sonuçlarına göre) diyabet hastalarının ölüm riskinin, kan şekeri seviyesi kontrol altında olan diyabet hastalarına oranla 2 kat kadar daha az olduğu görüldü. Çok zayıf veya şişman insanların ölüm oranının daha yüksek olması, vücut ağırlığının da bu rakamları etkilediğini göstermiştir.

 

Güvenilir kaynaklar ne diyor?

Diabetes UK derneği bu konuda şöyle diyor: “Bu veriler bize diyabet hastalarında koronavirüsün potansiyel tehlikeleri hakkında daha fazla bilgi sağladı. Fakat, diyabet hastası olsun veya olmasın koronavirüsten ölüm oranının hala çok düşük olduğunu ve vaka sayıları azaldıkça, bu oranın da azalacağını unutmamak gerekir.”

 

Dernek ayrıca şunu da ekliyor: “Diyabet hastası birinin yapabileceği en önemli şey, kan şekeri oranlarını olabildiğince dengede tutup, durumunu kontrol altında tutmak için elinden geleni yapmak ve sosyal mesafe kurallarına uymaktır.”

 

Dünya Sağlık Örgütü, insanları COVID-19 ‘a karşı yüksek risk grubuna sokan durumlar listesinde ileri yaşa ek olarak diyabete de yer veriyor.

 

Alıntılar

1.     Valabjhi J et al. Type 1 and Type 2 diabetes and COVID-19 related mortality in England: a whole population study. Published 20 May 2020 https://www.england.nhs.uk/publication/type-1-and-type-2-diabetes-and-covid-19-related-mortality-in-england/ (Accessed 26 May 2020)

2.     Valabjhi J et al. Type 1 and Type 2 diabetes and COVID-19 related mortality in England: a cohort study in people with diabetes. Published 20 May 2020 https://www.england.nhs.uk/publication/type-1-and-type-2-diabetes-and-covid-19-related-mortality-in-england/ (Accessed 26 May 2020)

 

Okuma Listesi

1.     Diabetes UK: Latest statistics on coronavirus deaths in people with diabetes. https://www.diabetes.org.uk/about_us/news/coronavirus-statistics (Accessed 26 May 2020)

2.     Coronavirus disease (COVID-19) advice for the public